Biểu hiện dễ nhận biết nhất cảnh báo bạn mắc phải căn bệnh viêm đại tràng đó là những cơn đau bụng, tuy nhiên nhiều người bệnh thường chủ quan cũng như thiếu kiến thức về bệnh thường lầm tưởng đây chỉ là những cơn đau bụng thông thường và không biết bệnh gì nên thường bỏ qua.

Triệu chứng của viêm đại tràng

Đau bụng là thuật ngữ thường được dùng để chỉ cảm giác đau trong ổ bụng. Triệu chứng đau ở mỗi người là khác nhau và có thể thay đổi theo thời gian. Tùy từng nguyên nhân gây bệnh mà có vị trí đau và tính chất đau khác nhau.

Ổ bụng được giới hạn trên bởi cơ hoành, phía dưới là hai cánh chậu, phía sau là cột sống và cơ lưng, hai bên là cơ và cân thành bụng. Tùy từng dấu hiệu, vị trí đau mà ta có thể biết được các cơ quan bị bệnh tương ứng theo phân khu ổ bụng: Vùng thượng vị, vùng hạ sườn phải, vùng hạ sườn trái, vùng rốn, vùng mạn sườn phải, vùng mạn sườn trái, vùng hạ vị, vùng hố chậu phải, hố chậu trái.

Khi có biểu hiện đau bụng, người bệnh cần xác định tính chất đau như thế nào? Đau âm ỉ, liên tục, từng cơn hay đau khi thay đổi tư thế. Mật độ xuất hiện các cơn đau mau hay thưa. Cường độ đau nặng hay nhẹ, đau có tăng lên hay giảm đi không. Đau có lan ra tới các vị trí khác không?

Một trong những đặc điểm bất thường của đau bụng là khả năng di chuyển dọc theo đường dẫn truyền thần kinh sâu và đau ở các vị trí xa nơi bị bệnh như: đau do viêm túi mật có thể lan lên ngực và dọc vai phải, đau do rối loạn tụy có thể lan giữa hai vai… Đau có đi kèm với triệu chứng nào khác không? Cụ thể như trường hợp bị viêm ruột thừa, viêm túi mật, đau thường kèm theo sốt, viêm tụy cấp thường có nôn, tắc ruột có bí trung tiện, đại tiện.

Biểu hiện đau bụng cần chú ý

Khi bị đau bụng, trước hết, cần xác định và loại trừ các trường hợp đau bụng do một số bệnh lý nguy hiểm cần cấp cứu ngay như:

– Viêm ruột thừa: Đau có thể xuất hiện ban đầu ở vùng quanh rốn, sau đó, khu trú vùng bụng dưới bên phải. Cường độ đau tăng lên theo thời gian, ấn vào vùng bụng dưới bên phải đau nhói, thường kèm theo sốt.

– Thủng tạng rỗng (dạ dày): Cơn đau đột ngột dữ dội, liên tục kiểu ngoại tạng (parietal), ấn vào ổ bụng thấy đau, phản ứng thành bụng trước co cứng như tấm gỗ.

– Viêm tụy cấp: Đau thượng vị, thường kèm theo nôn nhiều và bụng chướng, hay gặp ở trường hợp nghiện rượu.

– Tắc mật: Trường hợp tắc mật (sỏi túi mật, sỏi OMC…) thường đau bụng mạng sườn phải, sốt, vàng da.

– Tắc ruột: Đau bụng, nôn, bí trung đại tiện, chướng bụng, có thể có dấu hiệu rắn bò vùng bụng.

– Chửa ngoài tử cung vỡ: Đau bụng đột ngột, rầm rộ, có thể kèm theo một số triệu chứng như da xanh, niêm mạc nhợt, vã mồ hôi, chân tay lạnh…

Đặc biệt lưu ý: Đối với trường hợp thường bị đau bụng dữ dội, kèm các triệu chứng như: sốt cao, xuất huyết… thì cần được nhanh chóng đưa đến cơ sở y tế để theo dõi và điều trị kịp thời.

Bắt bệnh qua vị trí đau bụng

Bên cạnh đó, với những trường hợp bị đau bụng thông thường, người bệnh nên dựa vào vị trí đau, tính chất đau và các biểu hiện kèm theo để có thể tự chẩn đoán sơ bộ. Một số triệu chứng đau của viêm đại tràng hoặc các bệnh đường tiêu hóa phổ biến bao gồm:

– Vùng rốn: Đau gần rốn nghĩ tới các bệnh rối loạn ruột non, bệnh về đại tràng ngang, viêm hạch mạc treo ruột hoặc giai đoạn đầu của bệnh ruột thừa.

– Vùng thượng vị: Đau dạ dày (đau vùng thượng vị, có thể có cảm giác nóng bỏng rát sau mũi ức, kèm ợ hơi, ợ chua đau thay đổi khi đói khi no, tăng lên khi thức khuya nhiều…). Có thể nghĩ tới bệnh lý như: Hội chứng dạ dày – tá tràng, hội chứng trào ngược dạ dày – thực quản, viêm tụy cấp hoặc mạn, bệnh túi mật, bệnh của đại tràng ngang.

– Vùng hạ vị: Thông thường, đau tại vị trí này có thể là do bệnh lý ở bàng quang. Đối với nam giới thì có thể là triệu chứng bệnh tiền liệt tuyến, với nữ có thể là bệnh lý của tử cung, viêm đường tiết niệu, viêm tiểu khung, các bệnh lý vòi trứng, buồng trứng, đại tràng xích ma.

– Vùng hạ sườn trái: Có thể do rối loạn đại tràng, bệnh lý tụy, bệnh lý lách.

– Vùng hạ sườn phải: Có thể là biểu hiện của các bệnh gan, mật, túi mật. Trường hợp đau bụng dữ dội thường liên quan đến viêm túi mật, đau có thể lan ra giữa bụng hoặc xuyên ra sau lưng. Đôi khi, người bị viêm tụy hoặc tá tràng cũng có thể đau vùng này.

– Vùng mạn sườn trái: Có thể do các rối loạn đại tràng xuống. Các rối loạn có thể gồm viêm túi thừa hoặc viêm đại tràng, sỏi thận trái, sỏi niệu quản trái.

– Vùng mạn sườn phải: Rối loạn đại tràng lên, sỏi thận phải, sỏi niệu quản phải.

– Vùng hố chậu trái: Rối loạn đại tràng xuống, viêm đại tràng, bệnh lý vòi trứng, buồng trứng trái.

– Vùng hố chậu phải: Viêm hồi manh tràng, bệnh lý vòi trứng, buồng trứng phải.

Biểu hiện đau bụng do bị viêm đại tràng

Trong số rất nhiều nguyên nhân dẫn tới đau bụng thì viêm đại tràng là một trong những lý do khá thường gặp. Vậy người bị viêm đại tràng thường đau bụng ở vị trí nào?

Biểu hiện bệnh viêm đại tràng cấp tính hay gặp nhất là bị đau vùng bụng dưới rốn. Bình thường, người bệnh có thể bị đau hơi quặn ở những vùng nhỏ, có khi đau tất cả các đoạn đại tràng, bụng chướng hơi. Nếu bị đau vào buổi tối thì có thể gây mất ngủ. Tình trạng bị mót, rặn mỗi lần đi đại tiện cũng là dấu hiệu viêm đại tràng cấp tính. Nếu bị dạng tiêu chảy là đi phân lỏng, nhiều lần thì sẽ gây mất nước trầm trọng. Đau bụng trong viêm đại tràng co thắt thường rất đa dạng, có thể đau sau ăn, đau khi ăn no, đặc biệt là đau sau khi ăn một số thức ăn lạ, chua, cay, lạnh, rau sống, tiết canh…

Thông thường, những trường hợp viêm đại tràng cấp tính có biểu hiện khá dữ dội và gây ảnh hưởng không nhỏ đến sức khỏe của người bệnh. Những biến chứng có thể gặp khi bị viêm đại tràng cấp tính đó là suy kiệt cơ thể, viêm chảy máu đại tràng hay thủng đại tràng.

Viêm loét đại tràng cấp tính kéo dài hoặc điều trị không đúng thuốc, đúng phương pháp sẽ chuyển sang giai đoạn mạn tính với những biểu hiện âm thầm như:

– Thói quen đại tiện bị thay đổi hoàn toàn: Người bệnh không thể tự điều chỉnh thời gian đi ngoài và phải chịu đựng chứng đại tiện thất thường: lúc thì bị táo bón lúc thì bị tiệu chảy. Khi đi đại tiện, thấy rõ trong phân có lẫn cả máu và chất nhầy.

– Đau thắt ở vùng bụng dưới: Vị trí đau thường lệch xuống dưới rốn, sau đó lan sang 2 bên mạn sườn.

– Chóng mặt: Nếu đại tràng có tình trạng xuất huyết thì bệnh nhân có thể bị thiếu máu gây nên chóng mặt, tay chân bủn rủn.

– Có vết rách, vết sẹo ở lớp niêm mạc đại tràng: Lớp này không còn dẻo dai như trước, có lớp dịch nhầy trắng xóa phủ dọc niêm mạc, có các hố loét trên niêm mạc đại tràng. Triệu chứng của viêm đại tràng mãn tính này sẽ được phát hiện khi đi kiểm tra, nội soi đại tràng.